Последната криза на либерализмот

Шеста криза на либерализмот и надеж за мир

  • Во својот став, специјалистот по политологија Бруно Рукавина ја истражува последната криза на либерализмот и зошто идејата за мир е неприфатлива за одредени политички елити, кои не се малобројни

Порано пишував за кризите на либерализмот, а од 2025 година имаме можност да видиме уште една криза на либерализмот – шеста (или петта, зависно дали се одвојува ковид-19 кризата од конфликтот во Украина или не). Поради овие кризи денес потенцијално сведочиме нова 1989 година во која се менува досегашната доминантна либерална парадигма, која во последните 25 години беше предизвикана во неколку настани:
1. Безбедносната криза од 2001 година и војната против тероризмот.
2. Економската криза и рецесијата од 2008 година.
3. Политичката криза од 2016 година по победата на Трамп и брегзит и појавата на поимот „поствистина“ (кој е многу проблематичен поим, бидејќи подразбира дека пред 2016 година постоела некаква „вистина“ што сите сме морале самоподразбирачки да ја прифатиме – што би значело слепо верување во либералниот постладно-воен поредок, кој не смее да се доведува во прашање дури и кога го погодуваат кризи и предизвици за кои не може да најде адекватни решенија).
По овие три кризи следуваа уште две кризи што имаат кумулативен ефект од сите претходни три, односно во себе содржат елементи на безбедносна, економска и политичка криза. Станува збор за:
4. Глобалната криза предизвикана од пандемијата на ковид-19.
5. Меѓудржавниот руско-украински конфликт од 2022 година.
Минатата година се случи шестата криза на либерализмот, а тоа е кризата на носителите и олицетворителите на либерализмот (и со него поврзаните поими како глобализам), односно досиејата на Џефри Епштајн. Оваа шеста криза на либерализмот ги доведе во прашање повеќето личности што во последните неколку децении ги гледавме на телевизија и социјални мрежи, а на кои милиони луѓе низ светот се угледуваа.
Случајот „Џефри Епштајн“ често не се споменува во својата целина (како што не се објавени ниту сите документи поврзани со него) или се занемаруваат неколку многу интересни аспекти.
Првиот аспект е за минатото, односно политичките елити правеле декадентни работи низ целата историја и ретки се примерите каде што тоа не е така – прашање е само кога ќе се откријат таквите случаи. Овие процеси не се карактеристични само за далечното насилно минато, како дејствувањето на Џингис-хан, или за 20 век, како содомијата на Грузиецот Лаврентиј Павлович Берија, туку се карактеристични и за современата доба, што докажува дека луѓето антрополошки се исти последните неколку десетици илјади години.
„Антрополошки, човекот не се променил значајно во последните неколку илјади години, што значи дека сме исти луѓе како што сме биле и порано. Ирационални, водени од емоции како страв, завист, алчност и желба за доминација…“ (Рукавина, 2023).

Фото: ЕПА

Значи, не постои тој прочуен либерален човек на 21 век, а ако и постои, тој е еднакво декадентен како своите нечовечки насилни предци.
Вториот аспект е за сегашноста и иднината, односно кој гарантира дека окултната елита на Западот се покајала откако случајот со Џефри Епштајн излезе на виделина и дека овој елитен круг луѓе сега живеат во согласност со христијанските морални и етички принципи?
Ако Џефри Епштајн исчезнал, тоа не значи дека декадентните процеси на вампирските балови престанале и дека злосторствата повеќе не се случуваат. Џефри Епштајн бил само еден запченик во целата криминална декадентна структура на окултната либерална елита (која продолжува да функционира дури и без него), слично како што запченикот во нацистичкиот криминален систем бил Адолф Ајхман, за кого пишувала Хана Арент. Исто како што нацистичкиот криминален систем бил запрен со конечниот колапс на нацистичкиот врв во Берлин во мај 1945 година со советските ослободителни сили, а не со падот на тркалото на Ајхман, така и окултната олигархија тешко може да се запре со смртта на Џефри Епштајн.
Третиот е загрижувачкиот политички аспект, имено холистичкиот карактер и силата на политичкиот собир на Џефри Епштајн, кој ги опфаќаше речиси сите крила и струи на политичките елити, и социјално-либералната (дури и марксистичката) левица и конзервативно-националната десница (на пример, Ноам Чомски и Стив Банон, кои имаат сосема спротивни погледи на светот, беа во контакт со Епштајн или разни американски републиканци и демократи), голем број ѕвезди во глумата, пеењето и други уметнички области, како и спортисти, научници, претприемачи и други. Иако е невозможно да се поврзат многубројните луѓе на оваа листа, се чини дека сите тие имале ист магационер и/или организатор на нивните декадентни, но и, како што може да утврди истрагата, криминални активности.
Иако многумина го знаеја минатото на Епштајн во кое тој веќе беше осуден и во затвор поради признание за организирање проституција со малолетници, тие продолжија да се „дружат“ со него како собиралиште и раскрсница за богатите и славните.
Накратко, речиси целата политичка, културна, економска и поширока општествена елита на победничкиот (милитантен) либерализам во последните 30 години е делумно дел од окултната олигархија, за која малкумина предупредуваа и често беа исмејувани и повикувани и демонизирани преку процесот на етикетирање како одредени „теоретичари на заговор“ (што како концепт е доста разнишано), чие мислење потоа се отфрла априори. Филмови како „Очи широко затворени“, од Стенли Кјубрик, кој почина кратко пред објавувањето на овој филм, почнуваат да личат сè повеќе на документарни филмови. Оние што би можеле да бидат одговорни за овие злосторства сè уште се скриени и заштитени со тоа што нивните имиња се затемнети во документите на Епштајн, а имињата на жртвите, кои не биле (биле) заштитени, биле откриени. За повеќето сторители на (либералниот) вампирски бал на Епштајн, единствената убеденост што постои е морална и етичка, но прашањето е, дали некогаш ќе има правни убедувања?

Мир и (со)живот – спротивно на „новата нормалност“

Конечно, по велигденскиот период, важно е да се нагласи дека за христијаните, без оглед на деноминацијата на која припаѓаат, „новата нормалност“ (конфликти и војни) „не е незамислива, но сигурно мора да ни биде одбивна“. Онтологиското битие на христијаните е многу полесно да живеат во свет во кој дипломатите ги губат трпеливостите отколку луѓето ги губат животите. Сто години дипломатски препирки се подобри од една минута војна.
И затоа, бесмисленоста на овој конфликт треба веднаш да се заврши со мир (или примирје), што многу злонамерни и тенденциозни луѓе може да го сметаат за бесмислено решение во овој момент. За (досега неуспешната) разумна и рационална дипломатија да ги запре воените активности, потребно е да се охрабрат и да се активираат и да им дадат до знаење на нивните раководства дека борбата не е против некои зли и фантомски сили, туку против луѓе како нас, со свои интереси и желби.
Токму затоа што сме исти, потребно е да седнеме на маса и да разговараме, барем да се обидеме да се разбереме од друга страна, ако во моментов е незамисливо и невозможно да се простат сите злосторства што се неповратно извршени. Бесмисленоста на војната лежи во аргументот дека војната не покажува кој е во право, туку кој ќе преживее и ако не ја завршиме оваа војна, постои страв од (нуклеарната) можност таа да го уништи човештвото какво што го знаеме (Рукавина, 2023). „Затоа, да се стремиме кон она што придонесува за мир и меѓусебно изградување“ (Римјаните 14:19). Или како што вели Евангелието според Матеј: „Блажени се миротворците, зашто тие ќе бидат наречени синови Божји“ (Матеј, 5:9)!

Авторот е експерт за надворешна политика и дипломатија, консултант за проекти на ЕУ, политички советник, предавач, научник/истражувач