Туризам: Македонија сѐ поатрактивна за странски посетители, но ја губи базата на домашните гости
- Туризмот во 2025 година порасна за шест отсто, но падот на домашните гости отвора прашања за куповната моќ и приоритетите на македонските граѓани
Туристичкиот сектор во Македонија во 2025 година бележи умерен раст, но зад позитивната бројка се крие јасна структурна промена: растот го влечат странските туристи, додека домашниот пазар бележи пад. Податоците што Државниот завод за статистика ги објави на 12 февруари годинава покажуваат дека земјата станува сè поатрактивна за меѓународните посетители, но истовремено ја губи базата на домашни гости.
Вкупен раст од шест отсто, но со различна динамика
Во периодот јануари–декември 2025 година вкупниот број на туристи е зголемен за шест отсто во однос на 2024 година. Сепак, овој раст не е рамномерно распределен.
Бројот на странски туристи пораснал за значителни 10,3 отсто, додека кај домашните туристи е забележан пад од 2,2 отсто. Тоа значи дека позитивниот биланс на секторот речиси целосно се должи на засилената меѓународна посетеност. Оваа дивергенција отвора повеќе прашања: дали станува збор за намалена куповна моќ на домашното население, за промена на навиките и преференциите кон патувања во странство или, пак, за недоволно атрактивна понуда за локалните гости?
Ноќевањата стагнираат, тоа е сигнал за пократки престои
Податоците за ноќевањата дополнително ја продлабочуваат сликата. Во 2025 година вкупниот број на ноќевања е зголемен за скромни 0,8 отсто. Кај домашните туристи ноќевањата се намалени за 4,1 отсто, додека кај странските се зголемени за 6,4 отсто. Овој дисбаланс укажува дека не само што има помалку домашни гости туку тие и пократко престојуваат. Скромниот раст од 0,8 отсто на вкупните ноќевања, во споредба со шест отсто раст на туристите може да значи и дека просечниот престој се скратува – тренд што е забележлив и во други европски дестинации, каде што викенд-патувањата стануваат доминантна форма на туризам.
Декември 2025: Странците доминираат со 63,3 отсто, а нашите соседи најмногубројни
Трендот е особено видлив во декември 2025 година. Дури 63,3 проценти од вкупниот број туристи во тој месец биле странци. Со тоа, странските гости стануваат доминантна категорија во туристичката структура.
Најголем број посетители во декември дошле од соседството и регионот:
– 7.303 туристи од Турција;
– 5.214 од Бугарија;
– 4.736 од Србија;
– 3.438 од Грција.
Овие бројки покажуваат дека регионалната поврзаност и географската близина остануваат клучни фактори за привлекување гости, но и дека Македонија успешно се позиционира како достапна и атрактивна дестинација за кратки одмори и празнични патувања. Е.Р.
Туризмот како огледало на економските трендови
Статистиката на Државниот завод за статистика нуди детални податоци за туристите и ноќевањата по видови и категории на сместувачки објекти, земја на припадност, вид на место на престој, како и информации за капацитетите, социоекономската структура, целта на патувањето и структурата на трошоците. Овие податоци се клучни за креаторите на политики и за туристичката индустрија во насока на приспособување на понудата. Имено, падот на домашниот туризам од 2,2 отсто и намалувањето на ноќевањата од 4,1 отсто може да се толкува како индикатор за економските состојби во земјата. Во услови на зголемени трошоци за живот, граѓаните најчесто прво ги кратат токму трошоците за одмор и рекреација. Од друга страна, растот од 10,3 отсто кај странските туристи може да биде резултат на подобра промоција, зголемена авиоповрзаност, конкурентни цени и стабилна регионална побарувачка. Е.Р.
Туристички предизвик за 2026: Како да се врати домашниот гостин?
Иако бројките за 2025 година на прв поглед изгледаат охрабрувачки, јасно е дека туристичкиот раст е едностран. Македонија станува сè поатрактивна за странските посетители, но истовремено ризикува да го изгуби стабилниот домашен пазар. За одржлив развој на секторот ќе биде неопходно да се најде баланс: задржување на растот на странските туристи, но и создавање услови домашните гости повторно да го изберат одморот во сопствената земја. Без таа рамнотежа, туризмот може да остане зависен од надворешни фактори и сезонски флуктуации. Минатата година донесе раст во туристичкиот сектор, а тековнава година ќе покаже дали тој раст ќе стане стабилен тренд или ќе остане резултат на моментална регионална динамика. Е.Р.
