Фото: Пeкселс
  • Научниците открија молекуларен сигнал во крвта што може да укаже на најраните, претканцерогени промени поврзани со ракот на јајниците. Откритието отвора можност за значително порано препознавање на болеста, која често се дијагностицира дури откако ќе се прошири.

Ново научно истражување објавено во престижното медицинско списание „Nature Medicine“ носи надеж за поефикасно рано откривање на ракот на јајниците. Истражувачите идентификувале специфична молекула во крвта која може да открие промени поврзани со развојот на овој вид рак, уште пред да се формира инвазивен тумор, пренесе „Гардијан“.

Станува збор за молекулата наречена Tu-Stroma, вид РНК што се наоѓа во мали честички во крвта, познати како екстрацелуларни везикули. Тие пренесуваат молекуларни сигнали меѓу клетките и можат да откријат промени што се случуваат во организмот.

Истражувањето се фокусирало на претканцерогена состојба позната како серозен тубарен интраепителен карцином (STIC). Станува збор за микроскопски промени во клетките на јајцеводите, кои можат да претходат на развојот на најчестиот агресивен тип на рак на јајниците.

Охрабрувачки резултати од истражувањето

Во истражувањето биле анализирани примероци од крв од 506 лица, меѓу кои жени со нормални наоди, бенигни промени, претканцерогени лезии и различни стадиуми на рак на јајниците.

Резултатите покажале дека новиот биомаркер успеал да ја открие претканцерогената состојба STIC кај 92,3 проценти од заболените жени во независната група за валидација. Истовремено, тестот правилно идентификувал 98,2 проценти од здравите жени.

Во споредба со постојниот маркер CA125, кој се користи во процената на одредени состојби поврзани со јајниците, новиот молекуларен сигнал покажал подобри резултати во препознавањето на најраните промени.

Истражувачите сметаат дека ваквиот пристап би можел да биде особено значаен за жените со зголемен наследен ризик, вклучително и носителките на мутации во гените BRCA1 и BRCA2.

Можност за поинаков пристап во превенцијата

Ракот на јајниците претставува сериозен здравствен предизвик бидејќи во раните фази често нема јасни симптоми, па болеста може да остане незабележана сè додека не напредува.

Досегашните дијагностички пристапи имаат ограничувања во откривањето на најраните промени. Новото истражување нуди поинаква можност – наместо да се бара веќе формиран тумор, да се откриваат молекуларните предупредувачки сигнали што се појавуваат пред инвазивниот карцином, пишува „Гардијан“.

Ова би можело да им помогне на лекарите во процената на ризикот и во носењето одлуки за понатамошно следење и превенција кај жените со зголемен ризик.

Сепак, научниците нагласуваат дека станува збор за ветувачки истражувачки резултат, а не за тест кој веќе е подготвен за рутинска клиничка употреба. Потребни се дополнителни проспективни испитувања на поширока популација за да се потврди неговата точност и практичната корист.

Доколку резултатите бидат потврдени, ова откритие би можело да претставува важен чекор кон порана дијагностика и подобра превенција на еден од најсериозните карциноми кај жените.