- Европа е божем подготвена да санкционира антисемитизам, да нуди закони со кои ќе се казнува секое негирање на постоењето на Израел, но, истовремено, останува глува пред антимакедонизмот – пред јавното и институционално негирање на постоењето на Македонците. Германија, која сака да биде морален пример, ниту еднаш официјално не ги осуди овие антидемократски поведенија на Софија. А францускиот претседател Емануел Макрон дури повика на „разбирање“ за апсурдните бугарски барања, со што уште повеќе се продлабочува впечатокот дека европските принципи се селективни и условни. Оваа дволичност не е само политичка неконзистентност туку длабока пукнатина во европската совест. Таа ја разголува слабоста на континентот што сака да се претстави како бастион на вредности, но во практика дозволува селективна примена на тие вредности
На 8 мај, токму на 81-годишнината од падот на нацистичкиот режим, германската покраина Хесен ќе го претстави предлог-законот во Бундестагот со кој негирањето на правото на постоење на Израел ќе стане кривично дело низ целата земја. Казната – парична или до пет години затвор – е симболичен и правен одговор за поширок обид да се запре антисемитизмот во Германија. Самиот чин носи силна историска симболика: Германија, земја што ја носи најтешката сенка од минатиот век, сака да покаже дека е способна да извлече поука и да постави јасна граница против омразата. Но токму тука се отвора парадоксот – додека Германија се подготвува да казнува негирање на постоењето на Израел, таа молчи пред систематското и јавно негирање на постоењето на македонскиот народ од страна на Бугарија.
Бугарската држава и нејзините политичари со години јасно и недвосмислено ги оспоруваат македонскиот јазик, култура и историја. Тоа не е само празна реторика туку институционализирана политика што се пренесува во европските преговори, се вградува во официјални документи и се користи како дипломатско условување. Станува збор за систематски обид да се избрише една национална посебност, да се претвори живото наследство во административна фикција. Ситуацијата е апсурдна и парадоксална: Европа е подготвена да санкционира антисемитизам, да носи закони со кои ќе се казнува секое негирање на постоењето на Израел, но истовремено останува глува пред антимакедонизмот – пред јавното и институционално негирање на постоењето на Македонците.
Германија, која сака да биде морален пример, ниту еднаш официјално не ги осуди овие антиевропски дејанија на Софија. А францускиот претседател Емануел Макрон дури повика на „разбирање“ за апсурдните бугарски барања, со што уште повеќе се продлабочува впечатокот дека европските принципи се селективни и условни.
Оваа дволичност не е само политичка неконзистентност туку длабока пукнатина во европската совест. Таа ја разголува слабоста на континентот што сака да се претстави како бастион на вредности, но во практика дозволува селективна примена на тие вредности. Ако Европа навистина сака да биде простор на достоинство и принципи, тогаш не може да постојат „привилегирани“ идентитети, чија заштита е апсолутна и неприкосновена, и истовремено „маргинализирани“ народи, чија егзистенција може да се доведува во прашање, да се условува или да се негира. Македонскиот народ не бара ништо повеќе од она што е основно право – да постои, да зборува на својот јазик, да ја чува својата култура и да ја пренесува својата историја на идните генерации. Тоа е право што не се мери со геополитички интереси, ниту со дипломатски компромиси, туку со самата суштина на човечката цивилизација. Секое негирање на македонскиот идентитет не е само политички чин туку и духовно насилство врз една заедница што со векови опстојува во својата различност. Европа, ако сака да биде веродостојна, мора да покаже дека правото на постоење не е селективна привилегија туку универзално правило. Инаку, нејзината декларативна заложба за вредности ќе остане празна реторика, а нејзината политичка совест – компромитирана.
Затоа, колку и да изгледа оправдан германскиот закон против негирање на Израел, неговата морална тежина останува половична и недовршена сè додека Европа молчи пред негирањето на Македонците. Тој молк не е неутрален став, туку тивко соучесништво – историјата нè учи дека секое премолчување на неправдата ја храни и ја легитимира. Ако Европа навистина сака да биде веродостојна, мора да покаже дека правото на постоење не е селективна привилегија резервирана за одредени народи, туку универзално правило што важи за сите. Во спротивно, нејзината реторика за вредности ќе остане празна декларација, а нејзината политичка совест ќе биде компромитирана. Моралната тежина на еден закон не се мери само со неговата правна сила туку со доследноста на принципите што ги брани. Ако Европа сака да биде простор на вистинска правда, тогаш мора да ја напушти удобната дволичност и да застане во одбрана на секој народ чие постоење се доведува во прашање. Само така ќе може да ја надмине сенката на соучесништвото и да се претстави како вистински дом на универзалните вредности.
