Фото: Принтскрин

Хирургот Шен Јију ѝ го припиша на вештачката интелигенција спасувањето на живот, истакнувајќи ја тивката револуција во раното откривање на болести што сега се шири од мегалабораториите на Кина до нејзините најоддалечени окружни клиники. Станува збор за пациент со презиме Фанг, кој е од градот Џиаксинг во источната кинеска покраина Жеџијанг, кој посетил локална болница на почетокот на минатата година поради постојана кашлица. Рутинската компјутерска томографија на градите изгледала нормално, а тој си отишол дома без дополнителна загриженост. Неколку дена подоцна, болницата повторно се јавила да го информира дека систем на вештачка интелигенција што го прегледувал неговото скенирање открил сомнителна сенка на неговиот панкреас, орган што дури и не бил во фокусот на првичниот преглед.
– Речиси го отфрлив повикот – истакна Фанг, за неговото размислување што можело да се покаже како фатално.
Понатамошните тестови го потврдиле постоењето на панкреасен невроендокрин тумор. Бидејќи аномалијата била рано откриена од вештачката интелигенција, хирурзите успеале успешно да ја отстранат со минимално инвазивна операција минатиот април.
– Без тоа предупредување од вештачка интелигенција, ќе ја пропуштев мојата шанса – рече Фанг.
Случајот на Фанг не е единствен. Во Придружната народна болница на Универзитетот „Нингбо“, исто така во Жеџијанг, на 57-годишен пензионер на сличен начин му бил дијагностициран рак преку истиот проект за вештачка интелигенција, за време на преглед со скенирање поради стомачна непријатност.
Откако системот почнал да работи кон крајот на 2024 година, прегледал над 180.000 компјутерски снимки на абдоменот и градите, откривајќи повеќе од 20 вида на рак на панкреас – 14 од нив случаи во рана фаза и многу што никогаш не активирале никакво предупредување пред да поминат низ системот за вештачка интелигенција.
– За некои од овие пациенти можам со сигурност да кажам дека вештачката интелигенција ги спасила – рече Жу Келеи, потпретседател на болницата.
Технологијата, наречена ДАМО ПАНДА, е развиена од Академијата ДАМО на компанијата „Алибаба“ за да се справи со еден од најсмртоносните противници на медицината – ракот на панкреас. Во ноември 2023 година, труд во „Нејчр медисин“ покажа дека ДАМО ПАНДА ретроспективно идентификувала 31 пропуштени лезии, вклучувајќи два вида рак во рана фаза подоцна излечени со операција, од над 20.000 записи на пациенти.
Во април 2025 година моделот ја доби ознаката „револуционерен уред“ од Американската администрација за храна и лекови, првпат за каква било медицинска вештачка интелигенција развиена од кинеска технолошка компанија, забрзувајќи го својот пат до глобална клиничка употреба.
Растечката интеграција на вештачката интелигенција во здравствениот систем на Кина им обезбедува на нејзините граѓани забрзан развој на лекови, подобрена прецизност на дијагнозата и третманот и поефикасни терапии за рехабилитација. Импресивниот напредок е поддржан од националниот поттик на Кина за зајакнување на здравствената заштита со вештачка интелигенција. Во 2025 година Националната здравствена комисија на Кина и другите релевантни оддели издадоа збир на упатства за промовирање на примената на алатките со вештачка интелигенција за подобрување на квалитетот на здравствената услуга во земјата.