Морските галеби
Ги беше видела порано како надлетуваат над Вардар во центарот на градот или бродат по него, но сега за првпат ги сретна во езерцето во паркот, цело јато, како спокојно пливаат, додека над нив во кругови летаа и гракаа чавки.
– Види ги патките како пливаат – една млада жена му ги покажуваше галебите на синчето.
Ана се сврте кон нив и љубезно им рече: – Не се патки, морски галеби се.
Младата мајка се изненади, па како е можно, како дошле и зошто. Им кажа дека дошле од Егејско Море, жената со неверувачка насмевка веднаш ги сликна птиците и почна да пребарува по мобилниот, додека детето потпрено зад мајчиниот скут, срамежливо ѕиркаше кон Ана. – Во право сте! – извика жената по некое време. – Ги сликав и го прашав чат џипити. Вели дека доаѓаат од Егејско Море и запираат тука за одмор и храна.
– А потоа се враќаат назад. Онаму… – рече Ана и му покажа на детето кон југ.
Детето се доближи до езерцето: – Види ги, мамо, патките колку се бели.
– Не се тоа патки, сине, морски галеби се.
Снема светло
Некој силно затропа на влезната врата.
Кој е толку рано? Зашто не ѕвони?, се прашував додека некако се кренав од постелата и со мака ги навлеков папучите. Да не е онаа моја ќерка?
– Комшија! Комшија! – одекна од ходникот, од другата страна на вратата, гласот на чичко Михајло: – Ни исклучија струја!
– А бе сабота сабајле е, чичко Михајло. Уште спијам.
– Ме оставија, како да кажам, на цедило. Не можев ни кафенце да си сварам. А веќе помина десет.
Сакал, не сакал, му отворив да влезе и да ме сочека, брборејќи нешто за застарената градска електромрежа, високите сметки и урбаниот хаос, додека некако се средив и потоа заедно отшетавме до „Шаман“, каде што Тони и тројца мажи, чекајќи го финалето во хокеј на Олимписките игри меѓу Канада и САД, погледнуваа кон големиот ТВ-екран во натпреварот во боб-санки, а повеќе го слушаа излагањето на таксистот: – Токму така. Го нашле удавен во Вардар, кај Велес. Изгледал како бездомник, се претпоставува од насилна смрт, можеби самоубиство, ќе направат обдукција.
– А дали носел униформа? – прашањето со кое се вметна чичко Михајло ми текна и мене, но тој, како обично, беше побрз.
– Тоа не знам – некако процеди таксистот.
– А ха. Оти, како да кажам, ти беше оној што изјави дека комшијата носел униформа кога последен пат го виделе.
Таксистот премолчи.
– А од кого го слушна ова? – продолжи пензионерот – Од муштеријата полицаец?
– Моја работа – одговори таксистот. – Ама сто посто е така.
Во меѓувреме, растреперениот глас на спортскиот коментатор го најави големото хокеј-финале, а муабетот меѓу присутните се префрли на оценки и дооценки за одделни хокеари на Канада и САД, професионалци, кои играат во исти тимови, а сега ќе се борат едни против други (нормално, и тука Тони беше најгласен и најречит). Во таа гласна бркотница на гласови, чичко Михајло успеа преку мобилниот да дознае дека уште не пуштиле струја во зградата, па ми предложи да излеземе и уште малку да прошетаме низ маалото. Не бев баш заинтересиран за хокејот, а ме заинтригира скришното намигнување на пензионерот што како сакаше да ми навести дека има нешто важно насамо да ми каже.
И навистина, штом се поздравивме со возбудените кафеански навивачи и излеговме од „Шаман“, не направивме ни пет чекори, а чичко Михајло почна полугласно да ми шепоти: – Како да кажам, ама знаеш ли дека Тони го измисли она за униформата?
– И мене таа приказна ми беше чудна, ама…
– Мене веднаш ми беше јасно зошто ја спомна офицерската униформа од онаа ЈНА – кусо и горчливо се насмеа пензионерот. – И дека ја носел комшијата денот кога исчезнал.
– Зошто?
– Па, како да кажам, жална приказна. Поради татко му, беше подофицер во ЈНА. Водник прва класа. И кога почна онаа страшна војна, веднаш, во август 1991-та, го мобилизираа Часлав на боиштето во Вуковар и по неполни два месеци загина, во гранатиран тенк. Кога дознавме за тоа, сите бевме потресени. Тони тогаш имаше десет-единаесет години. Трагедија… Мислам дека оттогаш, како да кажам, некако е вознемирен, оттаму и ова што го измисли за униформата.
Доверливото сведоштво на пензионерот ме потсети дека тогаш, во тоа време, јас, како гимназијалец, сум живеел со моите во друг дел на градот, во Аеродром, и не знам ништо што се случувало меѓу староседелците на маалото.
Баш сакав да го прашам уште нешто чичко Михајло, кога ми заѕвони мобилниот, ќерка ми: – Тато, нема светло во станот!
Успеав да ѝ кажам, додека таа нервозно и забрзано ме прекоруваше што не ги плаќам сметките, дека прекинот е поради дефект во градската мрежа.
– Добро, и што да правам? Како да се истуширам? Имам предавање напладне.
Се потрудив да звучам успокојувачки: – Види, душо, мислам дека сѐ уште има млака вода во бојлерот.
– Не знам дали сфаќаш, ама сакам и косата да си ја измијам. А фенот не може да работи! – и ми ја прекина врската.
