Фото: ЕПА

Германија води според вкупниот број, но Шведска има највисока стапка на натурализација на имигрантите во Европската Унија

Бројот на мигранти на кои им е доделено државјанство во ЕУ доживеа бум во последната деценија.
Од 762.000 издадени пасоши во 2014 година до 1,2 милион во 2024 година, според Евростат, блокот забележа остар пораст од 54 отсто за 10 години и зголемување од речиси 12 отсто во споредба со 2023 година.
Огромното мнозинство од примателите (88 отсто) се државјани на земји надвор од ЕУ, додека речиси 11 отсто стекнале ново државјанство по преселбата од некоја друга од 27-те земји членки.

Пасоши наспроти стапка на натурализација: Што велат бројките?

Гледајќи ги земјите што доделуваат најмногу државјанства, Германија води убедливо со речиси 300.000 доделени пасоши во 2024 година, што е четвртина од вкупниот број во ЕУ. Следна е Шпанија со околу 250.000, по што следува Италија со 217.000.
Меѓутоа, ако погледнеме подетално, Шведска има највисока стапка на натурализација, со 7,5 доделени државјанства на секои 100 жители што не се нивни државјани.
Следната највисока стапка доаѓа од Италија со 4,1, по што следуваат Шпанија и Холандија со 3,9. На другиот крај на табелата, Литванија, Бугарија и Естонија имаат најниски стапки во ЕУ.

Кои националности добиваат најмногу пасоши од ЕУ?

Со над 110.000 издадени пасоши во ЕУ во 2024 година, Сиријците се водечката група меѓу оние што стекнале ново државјанство на ЕУ.
Мароканците се на второ место со 97.000, по што следуваат Албанците со 48.000 и турските државјани со нешто над 40.000.
Петтопласираните Романци се најмногубројните приматели од земја на ЕУ, со околу 40.000. Потоа следуваат Венецуелците, Украинците, Индијците, Русите и Бразилците.

Како се доаѓа до пасош на ЕУ?

Не постои единствено правило или пат меѓу земјите на ЕУ. Должината на престојот во одредена земја во просек изнесува околу пет години, но постојат значителни разлики и специфики низ блокот.
На пример, во Шпанија, на повеќето луѓе им требаат 10 години престој за да аплицираат за пасош.
Меѓутоа, за државјаните на Латинска Америка – вклучувајќи ги Аргентинците, Мексиканците, Бразилците и Костариканците – времето на чекање во Шпанија е само две години, што го прави еден од најбрзите патишта до државјанство во светот. Истото важи и за граѓаните на Португалија, Андора, Филипините и Екваторијална Гвинеја што сакаат да се населат во Шпанија.
Шведска исто така нуди кратенка на географска основа: две години континуиран престој само за граѓаните на другите нордиски земји, додека за другите вообичаено се пет години.

Која европска земја има најлесен пат до државјанство?

Полска – една од најбрзорастечките економии во ЕУ – нуди интересна маршрута за само три години континуиран престој, под услов апликантите да имаат стабилни приходи.
Во Малта, временската рамка може да биде уште пократка, спуштајќи се на само 14 месеци – но само ако планирате да инвестирате најмалку 600.000 евра во економијата. За повеќето апликанти, стандардното време за натурализација сè уште трае околу пет години.
Во Германија, напротив, правилата неодамна станаа построги. Брзата програма за висококвалификувани работници, „Брза натурализација“, беше укината во октомври 2025 година. Стандардното барање сега е пет години престој, но апликантите мора да исполнат и дополнителни критериуми, вклучително и Б1 ниво на германски јазик, полагање тест за државјанство и демонстрирање финансиска стабилност.
Обединетото Кралство има слична рамка. Апликантите мора да живеат таму најмалку пет години, иако владата размислува да го зголеми овој период на 10 години. Од нив исто така се бара да го положат тестот „Живот во ОК“ (Life in the UK), кој опфаќа теми како британската историја, култура, влада и право, како и да го докажат познавањето на англискиот јазик и да покажат дека немаат неодамнешни или сериозни кривични пресуди.
И покрај тоа што ја има втората највисока стапка на натурализација во ЕУ, во Италија работите се покомплицирани. Таму, граѓаните што не се од ЕУ обично мора да чекаат 10 години пред да аплицираат за државјанство, додека граѓаните на ЕУ можат да аплицираат по четири години.
Дури и тогаш, потребни се до 24 месеци за обработка на апликацијата за италијанско државјанство, а во некои случаи и до 36 месеци.